TEKNOLOJİ
Pamuk şeker kadar hafif ve kabarık gezegen keşfedildi
Araştırmacılar,2023 yılında keşfi yapılan, Jüpiter’den daha büyük boyutta olan “WASP-193b” adlı gezegegen ile ilgili yeni bulgular elde etti. Yeni bilgilere göre ötegezegenin pamuk şeker kadar kabarık ve hafif olduğu açıklandı.
Araştırmacılar, 2023’te ABD Havacılık ve Uzay Ajansının (NASA) tarafından keşfi duyurulan “WASP-193b” ötegezegeni hakkında yeni bulgular elde etti.
“WASP-193b” ötegezegeninin boyutuna göre oldukça düşük yoğunluğa sahip olduğunu tespit eden araştırmacılar, “pamuk şeker” kadar kabarık ve hafif yapıya sahip olduğunu belirledi.
Araştırmacılar, ötegezegenin çoğunlukla hidrojen ve helyumdan oluştuğu için bu kadar düşük yoğunluğa sahip olduğunu tahmin ediyor.
Massachusetts Teknoloji Enstitüsü’nden (MIT) gökbilimci Khalid Barkaoui, “Gezegene süper kabarık diyoruz çünkü gezegen katı maddeler yerine çoğunlukla hafif gazlardan oluşuyor.” dedi.
WASP-193b, şimdiye kadar keşfedilen en az yoğun ikinci gezegen olarak kayırlara geçti.
TEKNOLOJİ
Samsung ve NVIDIA yapay zekâ destekli üretim için güçlerini birleştirdi
Samsung Electronics, ABD merkezli teknoloji şirketi NVIDIA ile gerçekleştirdiği işbirliği kapsamında “Al Megafactory” kurma planını duyurdu.
Şirketten yapılan açıklamaya göre, Al Megafactory, Samsung’un yapay zekâ odaklı üretime yönelen küresel paradigma değişimine öncülük etme çalışmalarında önemli bir dönüm noktası olacak.
Taraflar arasında işbirliği kapsamında 50 binden fazla NVIDIA GPU çözümünün kullanılmasıyla, Samsung’un tüm üretim akışına yapay zekâ entegre edilecek. Bu sayede, yeni nesil yarı iletkenlerin, mobil cihazların ve robotik teknolojilerin geliştirilmesi ve üretimi hızlanacak.
Samsung AI Factory, tasarım ve üretim süreçlerinden ekipmana, operasyonlardan kalite kontrolüne kadar, yarı iletken üretiminin her adımını tek bir akıllı ağda birleştirecek. Bu ağ boyunca yapay zekâ, üretim ortamlarını gerçek zamanlı ve kesintisiz olarak analiz edecek, tahminlerde bulunacak ve süreçleri optimize edecek.
Geleneksel otomasyonun ötesine geçmeyi amaçlayan Samsung AI Factory, çip tasarımı, üretimi ve ekipman operasyonlarından elde edilen veriyi birbirine bağlayıp yorumlayan akıllı bir üretim platformu olarak hizmet verecek.
– 25 yılı aşan işbirliği yapay zekalı çip ittifakına evriliyor
NVIDIA’nın ilk grafik kartlarında Samsung’un dinamik rastgele erişimli bellek (DRAM) çözümlerinin kullanılmasıyla başlayan taraflar arasındaki 25 yılı aşan işbirliği, kapsamını yapay zekâ destekli üretim tesisi projesine kadar genişletti.
Samsung ve NVIDIA, devam eden işbirlikleri kapsamında HBM4 çözümü üzerinde de birlikte çalışıyor. Çok yüksek bant genişliğine ve enerji verimliliğine sahip Samsung’un gelişmiş HBM çözümlerinin, gelecekteki yapay zekâ uygulamalarının geliştirilmesini hızlandırmaya yardımcı olması ve bu teknolojilerle desteklenen üretim altyapılarının kritik temelini oluşturması bekleniyor.
Şirketin 6. nesil 10 nanometre (nm) sınıfı DRAM ürünü ve 4 nm çip beyni (logic) tabanlı çip ile üretilen Samsung HBM4 çözümünün işlem hızı, JEDEC standardı 8 gigabitin (Gbps) çok üstünde, saniyede 11 Gbps seviyesine ulaşıyor. “HBM”, “GDDR” ve “SOCAMM” gibi yeni nesil bellek çözümlerinin yanı sıra çip üretimi (foundry) hizmetleri de sunmaya devam eden Samsung, global yapay zeka değer zincirinde inovasyonu ve ölçeklenebilirliği teşvik etmeyi sürdürecek.
– Dijital ikiz ve hızlandırılmış bilgi işlem uygulamaları
İlerleyen dönemde NVIDIA’nın hızlandırılmış bilgi işlem teknolojilerini kullanarak AI Factory’yi ölçeklendirmeyi planlayan Samsung, bellek, çip beyni, çip üretimi ve gelişmiş paketlemeyi kapsayan üretim altyapısında “NVIDIA Omniverse” kütüphaneleriyle desteklenen dijital ikiz teknolojileriyle üretimi hızlandırmayı hedefliyor.
Optik yakınlık düzeltme (OPC) işlemi için “NVIDIA cuLitho” ve “CUDA-X” kütüphanelerinden faydalanan Samsung, hesaplamalı litografi performansını 20 katına çıkardı. Hassas yonga plakası desenleme sürecinin kritik bir adımını temsil eden gelişmiş OPC süreci, yapay zekanın devre desenindeki varyasyonları çok daha yüksek hızda ve hassasiyette tahmin etmesini ve düzeltmesini sağlayarak geliştirme işlemi döngülerini azaltıyor.
Elektronik tasarım otomasyonu (EDA) konusunda ise bu alanda faaliyet gösteren şirketlerle işbirliği yapan Samsung ve NVIDIA, yeni nesil GPU hızlandırmalı EDA araçları ve tasarım teknolojileri geliştiriyor.
Samsung, 400 milyondan fazla cihazını destekleyen tescilli yapay zekâ modelleri geliştiriyor. Bu modeller, şirketin iç üretim sistemlerine de entegre edilerek üretim süreçlerini daha akıllı hale getiriyor ve inovasyonu teşvik ediyor. NVIDIA’nın hızlandırılmış bilgi işlem kapasitesi ve Megatron çözümü üzerine inşa edilen söz konusu modellerde gelişmiş akıl yürütme yetenekleri bulunuyor.
Akıllı robotik alanında ise Samsung, üretim otomasyonunu ve insansı robotik teknolojilerini geliştirmek için “NVIDIA RTX PRO 6000 Blackwell Server Edition” platformunu kullanıyor. Bu platform, yeni nesil fiziksel yapay zekâ uygulamalarının benimsenmesini hızlandırıyor ve otonomiyi artırıyor.
Şirket, sanal simülasyonla gerçek dünya robot verilerini birbirine bağlamak için bir dizi NVIDIA AI platformundan da faydalanıyor. Bu sayede robotların çevrelerini anlaması, kararlar alması ve gerçek yaşam koşullarında akıllı yeteneklerle çalışması sağlanıyor. “NVIDIA Jetson Thor” robotik platformuyla, akıllı robotların gerçek zamanlı ve yapay zekaya dayalı muhakeme yeteneğini artıran, yürüttüğü görevleri ve güvenlik kontrollerini hızlandıran Samsung, bu teknolojileri AI Factory altyapısının yanında daha geniş iş alanlarına yaymayı, böylece yapay zekâ ve robotik teknolojileri bir araya getiren akıllı üretim ekosistemi oluşturmayı planlıyor.
– Tüketiciler ile sektörler yapay zekayla birbirine bağlanıyor
Samsung, NVIDIA’nın yanı sıra Güney Kore’deki telekom operatörleri, akademi ve araştırma kurumlarıyla da işbirlikleri yaparak AI-RAN (yapay zekâ ve radyo erişim ağları) teknolojilerini geliştirmek üzere birlikte çalışmayı teşvik ediyor.
Yapay zeka hesaplama gücünü mobil ağ yeteneklerine entegre eden AI-RAN, önemli bir yeni nesil iletişim teknolojisi olarak öne çıkıyor. Bu teknoloji, robotlar, insansız hava araçları ve endüstriyel otomasyon ekipmanları gibi alanlarda ajan tabanlı (agentic) ve fiziksel yapay zekâ türlerinin akıllı bir şekilde çalışmasını, algılamasını ve veri işlemesini sağlıyor.
Fiziksel yapay zekanın ağa bağlandığı noktalara daha yakın olan ağ uçlarında (Network Edge) gerçek zamanlı çıkarımlar yapan bu yapay zekâ destekli mobil ağ, fiziksel yapay zekanın yaygın olarak benimsenmesini sağlayacak sinir ağı olarak da önemli bir rol oynayacak.
Samsung ve NVIDIA’nın geçen yıl başlattığı işbirliğine dayanan bu yeni girişim kapsamında, Samsung’un yazılım tabanlı ağı ile NVIDIA GPU çözümünün birleştirilmesi, AI-RAN’ın uygulanabilirliğini gösterdi. Samsung ve NVIDIA, AI-RAN alanında devam eden işbirliklerini güçlendirmeyi sürdürecek.
TEKNOLOJİ
Araştırma: Daha akıllı hale gelen yapay zekanın “benmerkezciliği” artıyor
ABD’deki bilimsel bir araştırmada yapay zekanın daha akıllı hale gelmesi halinde o düzeyde bencil ve benmerkezciliğinin arttığı ortaya çıktı.
Pennsylvania merkezli Carnegie Mellon Üniversitesindeki (CMU) uzmanlar, yaptıkları araştırmada yapay zekanın davranış eğilimini inceledi.
CMU İnsan-Bilgisayar Etkileşimi Enstitüsü’nden (HCII) Li Yuxuan ve Shirado Hirokazu liderliğindeki araştırmada önde gelen yapay zeka uygulamalarına oyun-bazlı deneyler düzenlendi.
Kullanıcıların “ortak fayda ya da kendi çıkarları için hareket eğilimine karar verebildiği” araştırmada, sosyal ikilemlerin simüle edilebildiği oyunlar oynandı.
Oyun sonuçlarında OpenAI, Google, DeepSeek dahil büyük dil modellerinin (LLM) seviyeleri test edildi ve sorunları “akıl yürüten” ve “akıl yürütmeyen” modellerle çözümlendirme süreçleri karşılaştırıldı.
– “Paylaşıyor mu?” ölçümü
Deneyler, yapay zekanın “muhakeme kapasitesi ne kadar yüksekse, işbirliği yapma olasılığının da o kadar düşük olduğunu” ortaya çıkardı.
Akıl yürütmeyen yapay zeka modellerinin sahip olduklarını yüzde 96 paylaştığı, akıl yürüten yapay zeka modellerinin ise sahip olduklarını yüzde 20 paylaştığı saptandı.
Güçlü muhakeme becerilerine sahip LLM modellerinin grup ortamlarında benmerkezci ve bencil davranışları teşvik edebileceği tespit edilen araştırmada yapay zekanın “daha akıllı hale geldikçe toplum için mutlaka daha iyi olmayabileceğini” sonucuna varıldı.
– Daha akıllı ise daha bencil
HCII’dan ve araştırma yöneticilerinden uzman Li, insanların “duygu veya empati gösterdiğinde, yapay zekanın insan gibi davrandığını” bildirdi.
Li, “İnsanlar yapay zekadan ilişkiler ve ahlaki tercihler hakkında tavsiye istemeye başladığında bu riskli bir durum, çünkü daha akıllı modeller bencil davranışları teşvik edebiliyor.” dedi.
TEKNOLOJİ
NASA’dan yeni Ay planı!
NASA, Ay’a insanlı inişi hedefleyen Artemis III programında yaşanan gecikmelerin ardından alternatif çözümler arıyor. SpaceX’in Starship roketinde yaşanan aksaklıklar, kurumun diğer uzay şirketlerinden yeni teklif istemesine yol açtı.
-
GÜNDEM12 saat agoTÜRK-SEN açıklanan hayat pahalılığını eleştirdi: Halkı açlığa mahkum etmek en büyük düşmanlıktır
-
GÜNDEM12 saat agoTCMB Başkanı Karahan: Faiz indirimi ancak enflasyon kontrol altındayken etkili olur
-
GÜNDEM12 saat agoDonald Trump: Gazze’de ateşkesin ikinci aşaması çok yakında başlayacak
-
GÜNDEM12 saat agoHristodulidis, Zelenski ile görüşmek için Ukrayna’ya gidiyor
-
GÜNDEM6 saat agoTBD’den Avrupa’da Tarihi Zafer!
-
GÜNDEM3 saat agoLes Ambassadeurs’ta Koray Avcı ile görkemli açılış
-
GÜNDEM5 saat agoNethouse’tan yıl sonuna damga vuracak kampanya
